Trainen in Tokio

Het ging allemaal snel toen ik eenmaal besloten had om naar Japan te gaan. Na enkele maanden van voorbereiding stapte ik in februari 1994 in het vliegtuig om vijf weken te gaan trainen in de Hombu dojo in Tokio. In Amsterdam had ik mijn aikidovrienden uitgehoord over hun eerdere bezoeken aan Japan en had ik me laten vertellen wat me te wachten zou staan. Met deze informatie en mijn eigen fantasieën ging ik op weg.

Na een vlucht van ruim elf uur landde ik voor de eerste keer in mijn leven aan de andere kant van de wereld. In tegenstelling tot wat ik me had voorgesteld vond ik Tokio een sympathieke stad. De dag na aankomst betrad ik, uitgeput van de jetlag, de Hombu-dojo. Omzichtig ging ik bij de eerste les zitten op die plaats op de mat die mijn vrienden in Nederland me hadden aangeraden. Aan de kant van het raam zaten de japanners en de westerlingen zaten meer bij de ingang bij de kleedruimte. Een goede plaats om te beginnen was precies daar tussen in. Terwijl ik in seiza aan het wachten was op de dingen die zouden komen, viel me als eerste op dat de tatami (matten) er anders uit zagen dan ik gewend was. In plaats van zachte matten lagen er harde matten, die zo’n 150 vierkante meter besloegen. Na een kort onderzoek kwam ik tot de ontdekking dat de inhoud van de matten samengesteld moest zijn uit geperst stro. Dat wordt opletten geblazen met de vrije val.
Al snel kwam een Japanner naast me zitten die in gebroken engels vroeg waar ik vandaan kwam. Nadat ik vertelde dat ik uit Oranda kwam was het ijs gebroken. Strenge en op tucht gebaseerde discipline heb ik niet in de dojo aangetroffen. Het was voldoende om rekening te houden met de normale Japanse etiquette. In Nederland had ik gehoord van bottenbrekende senseis en andere zware jongens op de mat. Ik heb ze in die vijf weken niet gezien. Ik denk dat ze op vakantie waren. In de dojo waren alleen maar aardige mensen.
In de Hombu dojo kun je elke dag trainen van half 7 tot 9 uur ‘s ochtends, van 3 tot 4 uur ‘s middags, en van half 6 tot 8 uur ‘s avonds. Het eerste uur wordt voornamelijk gegeven door Kisshomaru Ueshiba (de Doshu) en Moriteru Ueshiba (Waka Sensei). De overige uren worden door 13 andere leraren gegeven.
Wanneer je van plan bent om alle lessen van alle leraren te gaan volgen zal het niet mee vallen om alle verschillende stijlen te onderscheiden. In de eerste jaren van mijn aikidostudie heb ik voornamelijk les gehad van Kanetsuka Sensei. Je groeit dan op in een bepaalde vorm van aikido die overeenkomt met de beleving van je leraar.
In Nederland hebben wij het geluk dat er veel buitenlandse leraren op bezoek komen waardoor je verschillende vormen van aikido te zien krijgt. Dat dit luxe is ben ik me gaan realiseren toen ik een tijdje in Frankrijk trainde. Hier komen maar weinig buitenlanders les geven wat tot gevolg heeft dat de aikido- beoefenaar maar één vorm leert kennen. Ik denk dat dit goed is voor de beginnende aikidoka maar voor de zwarte bander is het beter om diverse stijlen te leren kennen. Er is niet één weg die naar Rome leidt. De weg die naar je eigen stijl leidt moet je leren kennen.

Niek Remkes